• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Makale Kabulü

    Makale yoğunluğu nedeniyle 2020 yılı için makale kabulü durdurulmuştur.

    Anlayışınız için teşekkür ederiz.

     


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 105
    Bugün Toplam : 44
    Genel Toplam : 416160

Vahdet’e Giden Yolda Üç Metin: Hay Bin Yakzan- Mantıku’t Tayr- Leyla Vü Mecnun
(Three Texts in Understanding to Unity of Existence: Hay Bin Yakzan- Mantiku’t Tayr- Leyla and Mecnun )

Yazar : Nazire ERBAY    
Türü :
Baskı Yılı : 2020
Sayı : 69
Sayfa : 149-167


Özet
Düşünce tarihi boyunca insanın vahdeti araması ve ona ulaşması ile ilgili kurucu metin olarak nitelenen çok sayıda eser yazılmıştır. İnsan varlığının temel iki yönü, madde ve ruha ait farklı hal ve yönelimler, edebi metinlerin en başta gelen konularındandır. Vahdete vasıl olma kurucu dinî, tasavvufî ve felsefî metinler kadar, edebi metinlerde de değişik tür ve şekillerde yer alır. Şark-İslam kültürüne ait kurucu edebi metinlerde insanın vahdeti arayışı somut, soyut ya da alegorik anlatımların şekillendirdiği olay örgüleri içinde anlatılır. Vahdeti arama yolculuğu, akıl ve sezgi başta olmak üzere, işlevsel iki ayrı manevi güç olarak edebi metinlerde yer alır. Bu çalışmada İbn-i Tufeyl’in Hay bin Yakzan’ı, Feridüddin Attar’ın Mantıku’t Tayr’ı ve Edirneli Şahidî’nin Anadolu’da yazılan ilk ve en uzun Leyla vü Mecnun (Gülşen-i Uşşak) Mesnevisi ile insanın vahdeti araması üzerine bir değerlendirme yapmak esas hedeftir. Çalışmada yer alan üç eser, insanın vahdet arayışını akıl, araştırma, aşktan kaynaklanan gerekçeler veya metafizik yolculuklar üzerinden farklı tasavvufî ve felsefî görüşlerle destekleyerek belli sonuçlara ulaşma amacını ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler
vahdet, akıl, sezi, Hay bin Yakzan, Mantıku’t Tayr, Leyla vü Mecnun

Abstract
Throughout the history of thought, a great number of works have been written that will be described as the founding text of the human seeking theomonism and reaching it. The two main aspects of human existence, different states and orientations of matter and spirit are among the primary topics of literary texts. Theomonism takes place in different types and forms in literary texts as well as founding religious, mystical and philosophical texts. In the founding literary texts of the orient-Islamic culture, the search for human cruelty is narrated in plots formed by concrete, abstract or allegorical expressions. The journey of seeking theomonism takes place in literary texts as two distinct functional spiritual forces, primarily mind and intuition. In this study, Ibn Tufeyl’s Hay bin Yakzan, Feridüddin Attar’s Mantıku’t Tayr and Edirneli Şahidî’s first and longest Leyla and Mecnun (Gülşen-i Uşşak) Masnavi and the theomonism of man the main goal is to make an assessment on the search. The three works in the study reveal the purpose of reaching certain conclusions by supporting people’s search for themonosim with different mystical and philosophical views through reason, research, reasons of love or metaphysical journeys.

Keywords
themonosim. mind, intuition, Hay bin Yakzan, Mantıku’t Tayr, Leyla and Mecnun

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri