• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Makale Kabulü

    Makale yoğunluğu nedeniyle 2020 yılı için makale kabulü durdurulmuştur.

    Anlayışınız için teşekkür ederiz.

     


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 73
    Bugün Toplam : 13
    Genel Toplam : 415091

Mütercimi Bilinmeyen İki Muhtasar Cevâmi’ü’l-Hikâyât ve Levâmi’ü’r-Rivâyât Tercümesi
(Two Abridged Translations of Jawami’u’l-Hikayat Wa Lawami'ul-Riwayat by Unknown Translators )

Yazar : Fatih ELÇİ    
Türü :
Baskı Yılı : 2020
Sayı : 69
Sayfa : 61-78


Özet
Cevâmi’ü’l-Hikâyât ve Levâmi’ü’r-Rivâyât, Muhammed Avfî tarafından Farsça kaleme alınmış tarihî, dinî, ahlaki, mitolojik ve daha birçok konuda kısa hikâyelerden oluşan bir eserdir. Eserin kaynaklarda belirtildiğine göre İbni Arabşah, şair Necati ve Celal-zade Salih Çelebi tarafından üç ayrı Türkçe tercümesi yapılmıştır. Fakat bu konuda yapılan araştırmalarda İbni Arabşah ve şair Necati’ye ait tercümelerin henüz bulunamadığı belirtilmektedir. Celal-zade’nin tercümesinin ise farklı kütüphanelerde çoğu eksik olmak üzere birçok nüshası bulunmaktadır. Bu çalışmada, mütercim bilgisi bulunmayan iki ayrı Cevâmi’ü’l-Hikâyât ve Levâmi’ü’r-Rivâyât tercümesi tanıtılmış ve Celal-zade’nin tercümesiyle karşılaştırılarak farklı tercümeler olduğu gösterilmiştir. Tercümelerden biri (“M” tercümesi) “06 Mil Yz A 4837” arşiv kaydıyla Milli Kütüphanede, diğeri (“H” tercümesi) ise “Hasan Hüsnü nr. 720” arşiv kaydıyla Hasan Paşa Yazma Eser Kütüphanesinde (Çorum) bulunmaktadır. Her iki tercüme de eserin muhtasar ve kısmi tercümeleridir. Kaynaklarda yer alan Cevâmi’ü’l-Hikâyât mütercimleriyle ilgili bilgiler, tanıtılan tercümelerde bulunan bilgilerle karşılaştırılarak muhtemel mütercimleri hakkında fikir yürütülmüştür. Buna göre eldeki bilgiler ışığında “M” tercümesinin İbni Arabşah’a, “H” tercümesinin Necati’ye ait olduğu varsayımı yapılmıştır. Bu varsayım doğru olmasa bile, bu tercümelerin varlığı, eserin mütercimi olarak gösterilen İbni Arabşah, Necati ve Celal-zade Salih Çelebi’den başka kişilerce de tercüme edildiğini kesinleştirmektedir.

Anahtar Kelimeler
Cevami’ü’l-Hikayat, Türkçe Tercüme, Celal-zade Salih, İbni Arabşah, Necati.

Abstract
Jawami’u’l-Hikayat wa Lawami 'ul-Riwayat is a work consisting of short stories about historical, religious, moral, mythological and many other topics written in Persian by Mohammed Awfi. According to the sources, there are three different Turkish translations of the work made by Ibni Arabshah, the poet Necati and Celal-zade Salih Çelebi. However, it is stated in the researches that the translations of Ibni Arabşah and the poet Necati have not been found yet. Celal-zade's translation is available in many different libraries, many of which are partial. In this study, two different translations of Jawami’u’l-Hikayat wa Lawami 'ul-Riwayat, which do not have any information about the translators, have been introduced and it has been shown that they are different translations by comparing them to Celal-zade’s translation. One of the translations (translation M) is located in the “Milli Kütüphane” (National Library) with the archive record of “06 Mil Yz A 4837”, and the other (translation H) is located in “Hasan Paşa Yazma Eser Kütüphanesi” (Hasan Pasha Manuscript Library) (in Çorum) with the archive record of “Hasan Hüsnü nr. 720”. Both are concise and partial translations of the work. The information about the translators of Jawami’u’l-Hikayat in the references was compared with the information in the introduced translations and an idea was made about the possible translators. Accordingly, in the light of the information at hand, it was assumed that translation M belongs to Ibni Arabşhah and translation H belongs to Necati. Even if this assumption is not accurate, the existence of these translations makes sure that the translation of the work has been made by persons other than Ibni Arabşah, Necati and Celal-zade Salih Çelebi as well.

Keywords
Jawami’u’l-Hikayat, Turkish translation, Celal-zade Salih, İbni Arabşah, Necati.

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri