• Hızlı Erişim
  • Duyurular

  • Dergimizin 64. Sayısına Makale Kabulü Hakkında

    Dergimizin Ocak 2019'da yayımlanacak 64. sayısına son makale kabul tarihi 22.10.2018 olarak belirlenmiştir. Bu tarihten sonra gelen çalışmalar, Makale Takip Sistemi'mizdeki makale yoğunluğu nedeniyle ancak 2019 Ekim'de yayımlanacak 66. sayımız için değerlendirilmeye alınacaktır. Yazarlarımıza saygıyla duyururuz.


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 93
    Bugün Toplam : 42
    Genel Toplam : 202416

Emîrî Divan’ında Geçen Şahsiyetler
(Characters in The Diwan of Emîrî )

Yazar : Yasemin YAYLALI    
Türü :
Baskı Yılı : 2018
Sayı : 63
Sayfa : 117-134


Özet
Mehmed b. Musa Paşa, III. Murad döneminde (1574-1595) yaşamış ve paşalık yapmış bir devlet adamı ve şairdir. Hayatı hakkında kaynaklarda herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Emîrî mahlasıyla şiirler söylemiştir. Babasının adı Musa, annesinin adı Hanım’dır. Baba tarafından soyu Candaroğulları beyliğine; anne tarafından ise soyu Osmanlı Devletinde veziriazamlık yapmış Pîrî Mehmed Paşa’ya dayanmaktadır. Emîrî’nin dört divan’ı yanında Aşknâme ve İrâdetnâme adlı iki mesnevisi bulunmaktadır. Ancak iki divanı dışında diğer eserleri hakkında herhangi bir bilgi mevcut değildir. Emîrî, tasavvufî şiirler söylemiştir. Şiirlerinde Allah’ın sıfatlarına, peygamberin mucizelerine değinmiş; ilahî aşkı ve sevgiliyi anlatmıştır. Farsça, Türkçe ve Arapça olmak üzere üç dilde şiirler yazan Emîrî edebi sanatlara bolca yer vermiş; özellikle telmih ve iktibası çokça kullanmıştır. Şiirlerinde edebi sanatlar bünyesinde bazı peygamberler ve dört halife gibi dini şahsiyetlere; Mevlâna, Hâcû-yi Kirmânî gibi şairlere; Cem, Kisrâ gibi tarihi ve mitolojik simalara; Leyla, Ferhat gibi aşk hikâyelerinin kahramanlarına değinmiştir. Çalışmamızda Emîrî’nin hayatı hakkında bilgi verildikten sonra Emîrî’nin Divan’ında yer alan şahsiyetler gruplandırılarak anlatılmıştır. Bu şahsiyetlerin hangi özelliklerine yer verildiği örnek beyitlerle açıklanmıştır.

Anahtar Kelimeler
Emîrî, Divan, Ferhat, Mevlâna.

Abstract
Mehmed b. Musa Pasha lived during the reign of Murad III (1574-1595) and was an admiral, a statesman and a poet. There is no information in the sources about his life. He sang poems by using a pseudonym of Emîrî. His father’s name is Musa and his mother’s name is Hanım. His father’s lineage belongs to Candaroğulları and his mother’s lineage belongs to Pîrî Mehmed Pasha who was a grand vizier in the Ottoman Empire.Emîrî had four diwans and two masnavis called Aşkname and İrâdetnâme. However, there is no information about his works except for his two divans. Emîrî sang poems of Sufism. He touched upon the qualities of Allah, miracles of the Prophet Muhammad and told about divine love and the beloved. Emîrî who wrote poetry in Persian, Turkish and Arabic often made use of figures of speech; allusion and quotation are mostly used poetic devices in his poetry. By making use of poetic devices in his poetry, Emîrî mentioned some religious figures such as prophets and four Khalifas, poets as Mawlana and Hâcû-yi Kirmânî, historical and mythological characters such as Cem and Kîsra; heroes of love stories such as Leyla and Ferhat. In this study, the characters in Emîrî’s Diwan are categorized and told after giving information about hislife. What characteristics of those characters were included have been told with sample couplets.

Keywords
Emîrî, Diwan, Ferhat, Mawlana.

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :+90 442 231 58 87
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri